جدیدترین موشک کروز دریایی ایران شلیک شد

جدیدترین موشک کروز دریایی ایران با نام «نصیر» در جریان رزمایش نیروی دریایی ارتش شلیک شد‎.شلیک موشک در رزمایش نیروی دریایی


خروسک؛ آزاردهنده اما موقت

مجرای تنفسی در کودکان باریک است، به‌همین سبب هنگام التهاب مخاطی و تنگی در این ناحیه، فرد دچار علائم تنفسی می‌شود. کروپ یا خروسک در اثر ...


اظهار نظر یک دیپلمات پاکستانی درباره سفر روحانی به اسلام آباد

یک دیپلمات ارشد پاکستان معتقد است سفر قریب الوقوع رئیس جمهوری اسلامی ایران به اسلام آباد اگرچه بیشتر با هدف شرکت در اجلاس سران اکو' انجام می شود، از جمله مهم ترین سفرهای مقامات عالی به پاکستان محسوب می شود و و حکایت از دوستی عمیق و پیوند ناگسستنی میان دو کشور و دو ملت همسایه دارد.


یکسان‌سازی سقف معافیت مالیاتی کارکنان دولتی و غیردولتی

بعد از ایجاد ابهام برای گروه‌های کارگری مبنی بر تفاوت ۵۰۰ هزار تومانی سقف معافیت مالیاتی بین کارکنان دولتی و غیردولتی قرار است این موضوع در ...


مترو چگونه برآورد کرده هزینه هر سفر ۲۴۰۰ تومان است؟/ سرانه حقوق پرسنل مترو؛ ۹ میلیون تومان!

رئیس کمیسیون سلامت، محیط زیست و خدمات شهری شورای شهر تهران گفت: مخالف افزایش بهای بلیت مترو تهران هستم، نباید استفاده از حمل و نقل عمومی برای ...


اجرای FATF خود تحریمی نیست

اجرای FATF خود تحریمی نیست

سیاست | سه شنبه ۲۳ شهريور ۹۵ ساعت ۱۱:۳۳ | نسخه چاپي

یک حقوقدان بین المللی معتقد است که برخلاف ادعای منتقدان دولت، برجام هیچ‌گونه الزامی برای همکاری با FAFT یا برای «عدم ارائه خدمات بانکی» به برخی نهادها - یا همان «خودتحریمی» - ایجاد نمی‌کند.

به گزارش خبرآنلاین، گروه اقدام مالی (FATF) در تاریخ چهارم تیر 1395 با انتشار بیانیه ای، درخواست خود از کشورها برای انجام اقدامات مقابله ای علیه جمهوری اسلامی ایران را به مدت یک سال به حالت تعلیق در آورد. این تعلیق، نتیجه اقدامات متعدد دولت، مجلس شورای اسلامی و قوه قضائیه در سالهای اخیر، از جمله تصویب قانون مبارزه با تأمین مالی تروریسم، و التزام ایران به اجرای برنامه اقدام برای رفع کاستی های چارچوب مبارزه با پولشویی و تأمین مالی تروریسم منطبق با قانون اساسی است.

پس از اعلام این خبر، دولت با واکنش تند منتقدان برجام مواجه شد، برخی رسانه ها در نقدهای خود علیه دولت یازدهم گزارش دادند که اجرای FATF خود تحریمی است! و این مساله را یک دستاورد منفی پسابرجامی قلمداد کرده اند. ابعاد اجرای FATF را با دکتر رضا نصر حقوقدان بین المللی و عضو موسسه مطالعات عالی بین المللی ژنو بررسی کرده ایم که از نظر می گذارانید:

به طور کلی FATF به چه معناست؟ ماهیت و کارکرد این سازمان به چه صورت است؟
در نظام بین‌المللی، برخی مسائل «فرامرزی» تلقی می‌شوند. مشکلات محیط زیستی، قاچاق مواد مخدر، بیماری‌های مسری، مسئله پناهجویان، امنیت راه‌آب‌ها، آلودگی منابع آبی و غیره همگی مسائلی هستند که «مرز» نمی‌شناسند و باید در چارچوب یک راهکار «جهانی» با آن‌ها برخورد کرد. چند سالی است که موضوع پولشویی و مسئلهٔ مبادلات پول‌های ناپاک (که مثلاً از قِبل  فرار مالیاتی یا ارتکاب جرم بدست می‌آید) نیز در این دسته موضوعات جهانی تعریف می‌شود. سازمان FAFT سازمانی است که با این رویکرد - یعنی با به رسمیت شناختن به‌هم‌پیوستگی نظام بانکی و مبادلاتی - برای مبارزه با پولشویی ایجاد شده است. این سازمان «توصیه‌هایی» برای سالم‌سازی و شفاف‌سازی نظام‌های مالی و بانکی کشورها ارائه می‌دهد و بر اساس اینکه کشورها به چه میزان از آن توصیه‌ها پیروی می‌کنند، سلامت نظام‌های مالی و بانکی آن‌ها را ارزیابی می‌کند.

این سازمان در دولت های گذشته جمهوری اسلامی ایران این درخواست را از جامعه جهانی داشته است؟

این سازمان معمولاً به صورت مستقیم درخواستی از کشورها نمی‌کند. این کشورها هستند که تصمیم می‌گیرند برای تطبیق نظام‌های مالی و بانکی خود با استناداردهای تعریف شدهٔ این سازمان، توصیه‌ها و اقدامات پیشنهادی آن را تدریجاً به اجرا بگذارند. در این راستا، روند پیروی از رهنودهای این سازمان با تصویب «لایحه مبارزه با تامین مالی تروریسم» در سال ۱۳۸۹ در دولت دهم و تقدیم آن به مجلس شورای اسلامی آغاز شد. در سال‌های متعاقب - موسوم به سال‌های «بحران هسته‌ای» - که با تصویب قطعنامه‌های شورای امنیت، قطعنامه‌های اتحادیهٔ اروپا و قوانین فرامرزی ایالات متحده وضعیت ویژه‌ای از لحاظ حقوقی و سیاسی برای ایران ایجاد شد، این روند فوریت و موضوعیت خود را تا حدود زیادی از دست داد و تعلیق شد. متعاقباً با عادی‌سازی وضعیت حقوقی ایران پس از «برجام» بحث همکاری - یا به طور دقیق‌تر، بحث شیوهٔ همکاری - با این سازمان مجدداً زنده شده است.
ایا اطلاعات نظام مالی ایران به سایر کشورها ارائه می شود؟
آنچه از اسناد حقوقی موجود و انتشارات عمومی این سازمان می‌شود برداشت کرد، این است که این سازمان الزامی برای ارائه اطلاعات محرمانه نظام مالی کشورها ایجاد نمی‌کند و حتی سازوکاری مرکزی برای دریافت این اطلاعات ندارد. طبیعتاً، اگر بنا باشد بین دو کشور تبادل اطلاعاتی صورت بگیرد، این تبادل باید در چارچوب توافقات دوجانبه یا چندجانبه - مستقل از سازوکارهای این سازمان - صورت بگیرد. این نوع توافقات میان برخی کشورهای غربی نیز بسیار مرسوم است. به عنوان مثال، کشور کانادا با کشور سوئیس معاهده‌ای دارد که بانک‌های سوئیس را ملزم به ارائهٔ اطلاعات بانکی اتباع کانادایی می‌سازد تا دولت کانادا بتواند با اتکاء  به این اطلاعات، نسبت به فرارهای  مالیاتی اتباع خود اقدام کند. اما اینگونه توافقات در چارچوب FAFT صورت نمی‌گیرد و معاهدات دوجانبه‌ای هستند که باید به صورت موردی به تصویب قوای مقننه برسد.

برخی منتقدین این مساله را از دستاورد منفی پسابرجام تلقی کرده اند. اساسا این مساله به برجام ارتباطی داشت؟ چرا که مخالفان دولت درخواست FATF از جامعه جهانی را خود تحریمی قلمداد کردند.

برخلاف ادعای منتقدان دولت، برجام هیچ‌گونه الزامی برای همکاری با FAFT یا برای «عدم ارائه خدمات بانکی» به برخی نهادها - یا همان «خودتحریمی» - ایجاد نمی‌کند. «برجام» ایران را به صحنهٔ بین‌المللی بازگرداند و این بازگشت ایران را در مقابل گزینه‌های جدید و مختلفی - از جمله گزینهٔ همکاری با FAFT یا گزینه‌ٔ پیوستن به سازمان تجارت جهانی (WTO) - قرار داده است. به واقع، برجام به ایران «حق انتخاب» داده است. «حق انتخاب» هم ضعف نیست،‌ بلکه یک امتیاز است که در تمام دوران تحریم از آن محروم بوده‌ایم. حالا اینکه انتخاب ایران در این مورد خاص چه خواهد بود، یا اینکه ایران به چه کیفیتی با این سازمان خاص بین‌المللی به تعامل خواهد نشست، موضوعی است که مراجع ذی‌صلاح نظام در مورد آن تصمیم خواهند گرفت. اما آنچه مسلم است این است که برجام - که به مرغ عزا و عروسی در ایران تبدیل شده - هیچ الزامی در این راستا برای کشور ایجاد نمی‌کند.
ایران چگونه می تواند با گروه اقدام مالی تعامل برقرار کند؟

عمده‌ترین مسئله میان ایران و FAFT، نگرانی بر سر اختلاف نظر در مورد مصادیق سازمان‌های تروریستی است. ایران می‌تواند، ضمن ارائه تعریف خود   از «تروریسم» و مصادیق آن، زیرساخت‌های لازم برای خشکاندن منابع مالی آن‌ها را فراهم آورد و سپس با سازمان FAFT - با اِعمال حق شرط - به مذاکره و یافتن راه‌های همکاری مذاکره کند. فراموش نکنیم که هیچ تعریف جامعی از «تروریسم» در سطح بین‌المللی ندارد و معمولاً کنوانسیون‌های موضوعی - مانند کنوانسیون مونترآل در مورد امنیت هوایی - بر حسب نیازهای خود تعریف‌های کاربردی محدودی از آن ارائه داده‌اند. در نتیجه، ایران ملزم به تبعیت از تعریف هیچ‌ کشور یا سازمان دیگری از مقوله تروریسم و مصادیق آن نیست.

همکاری ایران با گروه اقدام مالی به چه صورت است؟

به طور کُلی، همکاری با این سازمان عبارت از پذیرش توصیه‌های کلی و توصیه‌های خاص آن است. طبیعتاً، این همکاری نباید یک همکاری صفر و صدی باشد و قطعاً‌ می‌شود - از طریق مذاکره و رایزنی - یک فضای خاکستری نیز در این میان پیدا کرد که در آن منافع ایران به بهترین شکل تامین شود.

ارزیابی شما از پیامدها و مزیت های FATF چیست؟

مزیت‌های همکاری با FAFT مشخص است. این همکاری به افزایش میزان اعتماد به سیستم مالی و بانکی ایران منجر خواهد شد و از این رو - با برداشتن یکی دیگر از موانع موجود - مجال همکاری‌های بین‌المللی بانکی و مالی را در سطح گسترده‌تری  فراهم خواهد آورد. ضمن اینکه کمک شایانی به سالم‌سازی و شفاف‌سازی مبادلات بانکی داخل کشور خواهد کرد؛ امری که به نوبه خود در فرایند مبارزه با قاچاق و ورود پول‌های کثیف به نظام بانکی کشور بسیار موثر خواهد بود.  پیامدهای منفی همکاری با این سازمان نیز در شورای عالی امنیت ملی در حال بررسی است. قطعاً تصمیمی که در این شورا - براساس ملاحظات امنیتی و کارشناسی - اتخاذ خواهد شد، تمام جوانب مثبت و منفی این امر را در بر خواهد گرفت.

اگر اين مطلب را پسنديده ايد، آن را به اشتراك بگذارد:

دیدگاه شما چیست؟