گشتی در زندگی خصوصی دختر شایسته روسیه

یانا دوبرو ولسکایا، اخیرا نمانیده روسیه در رقابت های Miss World 2016 شد.


چرا «فردا» تعطیل نیست؟

در این گزارش به بررسی چرایی تعطیل‌نشدن هشتم ربیع‌الاول امسال، سالروز شهادت امام حسن عسکری(ع) و آغاز ولایت امام عصر(عج) پرداخته شده است.


کاهش ساعت کار بانوان شاغل کلید خورد؛ جزئیات مصوبه ابلاغی دولت

بخشنامه قانون کاهش ساعات کار هفتگی بانوان شاغل به دستگاههای اجرایی ابلاغ شد؛بر این اساس زمان کار بانوان مشمول این مصوبه از ۴۴ ساعت در هفته ...


عرضه شاسی بلند جدید رنو در ایران+تصاویر

سعی می کنیم قیمت این خودرو بالای 200 میلیون تومان نباشد و حتی پایین تر از این مبلغ عرضه شود.


نماینده دلواپس: چرخ «سانترفروج‌ها» نمی چرخد!

عضو جبهه پایداری و منتقد برجام در تذکر شفاهیش، در یک اشتباه کلامی وقتی خواست از نچرخیدن چرخ‌های سانتریفیوژ انتقاد کند، در تلفظ این واژه به ...


شیشه عمر کودکان در دست والدین خمار

شیشه عمر کودکان در دست والدین خمار

جامعه | دوشنبه ۱۹ مرداد ۹۴ ساعت ۱۲:۱۹ | نسخه چاپي

با صد هزار تومان چه کارهایی می‌توانید بکنید؟ چه چیزهایی می‌توانید بخرید؟ 12 کیلو برنج؟ هفت کیلو جوجه کباب زعفرانی؟ 2.5 کیلو گوشت سردست ممتاز گوسفند؟ یا یک دختربچه یک سال و یک ماهه؟! تعجب نکنید. قیمت بچه بعضی وقت‌ها همین قدر پایین می‌آید! مثل همین دو هفته پیش که جایی همین نزدیکی‌ها، یک پدر و مادر معتاد مهدیه یک سال و یک ماهه‌شان را با صدتا اسکناس هزار تومانی عوض کردند.

بچه را دادند، اسکناس ها را گرفتند. اسکناس ها را گرفتند و شیشه خریدند. شیشه خریدند و نشستند همان جا گوشه یکی از اتاق های خانه و همه خاطرات 396 روز گذشته شان را دود کردند. خاطره اولین گریه های مهدیه با اولین پکی که به پایپ زدند، دود شد و رفت هوا... دود سفید داخل پایپ شیشه ای چرخید و چرخید، خنده های مهدیه را هم با خودش برد. بازیگوشی هایش را هم. شیطنت های گاه و بی گاهش را هم... تصویر مهدیه در دود سفید محو شد. نیست شد. نشئگی جایش را گرفت. مهدیه رفت. خماری پدر و مادرش را هم برای سه روز با خودش برد. اعتیادشان اما همان جا ماند. زیر سقف خانه ای که جایی برای مهدیه و برادرش نداشت. اعتیاد مهدیه را دوست نداشت، برادرش را هم. به هر دری زد تا بیرونشان کند تا فقط خودش باشد و بنده هایش بدون رقیب. مهدیه و برادرش مهمان ناخوانده این خانه بودند. مهدی از چند روز بعد از تولد، راهی خانه پدربزرگ و مادربزرگش شد. پیرمرد و پیرزنی که محبتشان اجازه نمی داد نوه کوچکشان زیر سایه سنگین اعتیاد نفس بکشد، بازی کند و بزرگ شود. آنها حالا فرشته نجات مهدیه هم شده اند. به کمک قانون، مهدیه را نه از خریدار صد هزار تومانی بلکه از پدر و مادری که بنده شیشه اند، پس گرفته اند؛ مهدیه حالا در خانه پدرپزرگ و مادربزرگش رقیب ندارد. آنجا شاید از زنی که 9 ماه مهدیه را در شکمش بزرگ کرده، از مردی که اسمش به عنوان پدر در شناسنامه مهدیه نوشته شده خبری نباشد، اما از اعتیاد به شیشه هم خبری نیست. مهدیه می تواند مثل بچه های دیگر مثل برادرش بچگی کند و بزرگ شود بدون این که اعتیاد و هزار اتفاق تلخ و بدتر دیگر منتظرش باشد؛ اتفاق هایی که روی سر او و بیشتر بچه های بدسرپرست دیگر سایه انداخته اند. بچه هایی که رنج اعتیاد شدید والدینشان مثل سایه همیشه دنبالشان است از کودکی تا بزرگسالی.

پای ثابت خبرهای حوادث

ماجرای معامله مهدیه با صد تا اسکناس هزار تومانی شاید عجیب باشد، اما تازه نیست. بچه هایی مثل مهدیه هرچند وقت یکبار مهمان صفحات حوادث روزنامه ها می شوند؛ بچه هایی که تیتر می شوند با فروش شان، خبر می شوند با آزار جسمی و جنسی شان و حسرت می شوند بعد از مرگ شان. بچه هایی که برای خودشان لایحه و ماده قانونی دارند و بارها رسیدگی به شرایط سرپرستی شان مورد توجه قانونگذاران قرار گرفته است. آخرین دستاورد این توجه ویژه، تصویب قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست است؛ قانونی که 31 شهریور 92 در مجلس شورای اسلامی تصویب شد 10 مهر92 به تائید شورای نگهبان رسید و از اول آبان همان سال از سوی رئیس جمهور برای اجرا ابلاغ شد.

کودکان بدسرپرست از همان آغاز یکی از موضوعات مورد مناقشه این قانون بودند؛ بچه هایی که بحث حضانتشان با مشکلات زیادی همراه بود. اتفاقی که در نهایت به تصویب قانونی منجر شد که به نظر می رسید می تواند حامی بچه هایی باشد که مهر بدسرپرستی به پیشانی شان خورده است.

آثار منفی شیشه، از توهم تا کودک آزاری

در سابقه سیاه اعتیادهای شدید بخصوص وابستگی های بیمارگونه به مخدرهای صنعتی، آثار منفی زیادی نوشته شده است؛ از توهم و هذیان گرفته تا پرخاشگری، اضطراب و بدبینی، خشونت و رفتارهای خصمانه، اختلالات روانی، ترس و وحشت زدگی. تبعات منفی مخدرهایی این چنینی بجز فرد معتاد، دامن خیلی های دیگر را هم می گیرد؛ از نزدیک ترین آدم هایی که با او زیر یک سقف زندگی می کنند تا دیگر افراد جامعه. میزان تخریب و آسیبی که به واسطه اعتیاد به بقیه وارد می شود به درجه نزدیکی آدم ها به فرد معتاد بستگی دارد؛ درنتیجه افراد خانواده معمولا بیشتر در معرض آسیب های مختلف جسمی و روحی قرار می گیرند.

با این حال تیغ تیز اعتیاد همیشه هم زندگی بچه های بدسرپرست را خط خطی نمی کند. برندگی اش را باید بگذارید به حساب شدت و نوع وابستگی والدین به مواد. موضوعی که دکتر هومان نارنجی ها پژوهشگر و کارشناس اعتیاد و مدیرکل سابق فرهنگی و پیشگیری ستاد مبارزه با مواد مخدر درباره اش به جام جم می گوید: در اعتیاد به شیشه مصرف کننده از مراحل مختلفی می گذرد با این که انتهای راه مصرف برای خیلی ها همان مرگ و توهم شدید است؛ اما در این مسیر، بعضی ها هم با مشکلات دیگری درگیر می شوند. تعداد زیادی از مصرف کنندگان ماده های محرکی مثل شیشه بعد از مصرف دچار توهم می شوند و علائم هذیان از خودشان نشان می دهند. حرف های بی ربط می زنند، کارهای غیرمنطقی می کنند و بعضا صداهایی می شنوند که بقیه نمی شنوند و حتی دست به انجام کارهایی می زنند که از نظر دیگران عجیب است. هر چقدر شدت اعتیاد بیشتر باشد، این احتمال بیشتر می شود که فرد معتاد تمام اعتقادات و باورهای مذهبی، اخلاقی، ارزشی و همه عشق و علاقه اش را به مرور زمان از دست بدهد تا جایی که می بینیم بعضی ها دست به قتل فرزندشان می زنند که بالطبع باید عزیزترین و نزدیک ترین فرد به آنها باشد. در معتادان به مواد مخدر دیگر هم بارها دیده شده که با بالارفتن شدت اعتیاد و وابستگی به مواد، فرد معتاد که مثلا پدر خانواده بوده، دختر یا حتی همسرش را وادار به خودفروشی می کند تا خرج موادش را در بیاورد.

پیش بینی اش سخت نیست

شدت درگیری با اعتیاد، موضوعی است که به گفته دکتر نارنجی ها می تواند راهنمای خوبی برای پیش بینی به وجود آمدن آسیب های اجتماعی مختلف برای کودکان بدسرپرست باشد تا جایی که این کارشناس اعتیاد می گوید: این موضوع که فرد مصرف کننده به جایی می رسد که همه ارزش ها و اعتقاداتش را از دست می دهد، درجه بندی دارد و به مرور اتفاق می افتد؛ یعنی قاعدتا نباید انتظار داشته باشیم فردی که تازه معتاد شده به اندازه فردی که دوره آسیبش طولانی شده، نسبت به فرزندش بی تفاوت باشد؛ اما می توانیم پیش بینی کنیم اگر این اعتیاد ریشه دارتر شود، پدرو مادر را با هم درگیر کند آسیب بیشتری به بچه ها بزند. در نهایت این فرد به جایی می رسد که در زندگی اش فقط یک اولویت خواهد داشت و آن هم تهیه مواد است. پس به خاطر آن هر کاری انجام می دهد؛ از آزارهای جسمی و روانی گرفته تا فروش فرزند و...

قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست دقیقا همین جا به کار می آید؛ راهکاری که قرار است به داد بچه هایی برسد که به واسطه بدسرپرست بودن در معرض آسیب های مختلف قرار گرفته اند؛ وظیفه ای که به گفته دکتر نارنجی ها به عهده بهزیستی گذاشته شده است: متولی این بچه ها بهزیستی است.

طبق قانون کانون های شبه خانواده بهزیستی موظفند بچه هایی را که بدسرپرست هستند از والدینی که صلاحیت سرپرستی ندارند، بگیرند و به دیگر بستگان صلاحیت دار بسپارند.

چتر حمایت قانون بر سربچه ها

با این که از تصویب قانون جدید دوسال بیشتر نمی گذرد، اما کودکان بدسرپرست سابقه ای طولانی تر در نهادهای اجتماعی دارند. از این نظر بدسرپرستی هم کلمه جدیدی نیست. طبق تعریف، هر کودکی که دارای سرپرست باشد ولی سرپرستش فاقد صلاحیت لازم برای حضانت و نگهداری از او باشد، با صفت بدسرپرست شناخته می شود. به عبارت ساده تر والدین کودکان بدسرپرست یعنی پدر، مادر یا هر کسی که حضانت آنها را به عهده دارد صلاحیت اخلاقی، روانی و اجتماعی را برای مراقبت از کودک ندارد، درنتیجه حق قانونی اش را در نگهداری و سرپرستی کودک از دست می دهد. برای شکل گیری این اتفاق عوامل مختلفی باید کنار هم ردیف شوند، عواملی که هر کدام می توانند آسیب های جسمی و روانی مختلفی را نصیب کودک بکنند. میان همه این عوامل و شرایط تاثیرگذار، اعتیاد بازیگر نقش اصلی است و مستقیم یا غیرمستقیم آسیب های متعددی برای بچه ها به وجود می آورد.

شناسایی خانواده های در معرض خطر

در زنجیره قانون، بهزیستی و حمایت از کودکان بدسرپرست، اتصال حلقه ها خیلی محکم نیست، بخصوص وقتی پای شناسایی این بچه ها وسط کشیده می شود. مشکلی که از نظر یکی دیگر از کارشناسان حوزه اعتیاد به ناآگاهی عمومی نسبت به قوانین حمایتی از کودکان برمی گردد؛ عباس دیلمی زاده، کارشناسی است که با اشاره به این موضوع به جام جم می گوید: مشکل اصلی این است، سیستم هایی که در حال اجرای برنامه های حمایت اجتماعی و کمک هستند قوانین را درست نمی شناسند. ما در حال حاضر قوانین بسیار خوبی داریم که می توانیم از طریق آنها حضانت این بچه ها را از والدینشان بگیریم و به سازمان های حمایتی بسپاریم. با وجود این قوانین، ما فقط نیاز داریم مددکاران، سیستم های حمایتی و سازمان های غیردولتی فعال ما نسبت به این قوانین آگاهی پیدا کنند و از ظرفیت قانونی که به آنها کمک می کند برای حل مشکل این بچه ها استفاده کنند.

این کارشناس اعتیاد و مدیرعامل جمعیت تولد دوباره هم معتقد است گستردگی شبکه حمایت از کودکان بدسرپرست در کشورما وسعت کمی دارد: به اعتقاد من شبکه حمایتی ما یعنی سیستم های خدمات اجتماعی مددکاری و مددیاری، گستردگی کمی در سطح کشور دارند و هنوز نیاز داریم به حضور سیستم هایی که مداخله گرانه وارد این چرخه شوند. در ساده ترین حالت ما حتی از ظرفیت بالای اورژانس اجتماعی که توسط سازمان بهزیستی اداره می شود استفاده نمی کنیم. مخصوصا در سطح محلات و مناطقی که آسیب خیز تر هستند فعالیت این سیستم های خدماتی باید گسترده تر شود.

اگر اين مطلب را پسنديده ايد، آن را به اشتراك بگذارد: